|
ALECTORİS CİNSİ KEKLİKLER |
Keklikler
biyolojik sınıflandırmada Galliformes (Tavuğumsular) takımının
Phasinadae (Sülüngiller) ailesinde, urkeklikleri, turaçlar ve bıldırcınlar
ile beraber incelenir.Güzel görünümlü kuşlardır.
Avrupa'nın batısı İspanya'dan Kuzey Afrika, Ortadoğu ülkelerinden Güney
Çin'e kadar dağılım gösterirler.Farklı cinslere (genus) ait bir çok
tür ve alttürleri bulunur.Ülkemizde de bulunan türleri vardır.
Yandaki haritada Alectoris cinsi kekliklerin dağılımı
gösterilmiştir.
Alectoris cinci keklik türleri ait türleri şunlardır |

|
| Latince: |
Türkçe: |
İngilizce: |
| 1. Alectoris rufa |
Kırmızı ayaklı keklik |
Red-Legged Partridge |
| 2. Alectoris graeca |
Kaya kekliği |
Rock Partridge |
| 3. Alectoris chukar |
Kınalı keklik |
Chukar Partridge |
| 4. Alectoris barbary |
Berberi kekliği |
Barbary Partridge |
| 5. Alectoris philby |
Yemen kekliği |
Philby's Rock Partridge |
| 6. Alectoris melanocephala |
Arap kekliği |
Arabian partridge |
| 7. Alectoris manga |
Kolyeli keklik |
Przevalski's Partridge |
|
| 1.
Alectoris rufa : Kırmızı ayaklı
keklik Red-Legged Partridge |
 |
Kırmızı
ayaklı keklik adını parlak kırmızı
ayaklarından almıştır.Gagası da kırmızıdır.Ayırt edici
özelliğinden biri boynunda dikine kesik kesik siyah çizgiler
bulunmasıdır.Sırt kısmı grimsidir. Yanlarında 8-9 adet düzensiz
siyah çizgiler bulunur. Göğsü kül rengidir Alt kısmı kızılımsı
kiremit rengidir.32-36 cm büyüklüğündedir.
Avrupa'da Portekiz'de, İspanya ve Fransa'nın Karpat dağlarında,
Almanya, İsviçre, Avusturya ve İtalya'ya kadar dağılım gösterir.İtalya
Fransa arasında Kaya kekliği (Alectoris graeca) ile ortak yaşam
alanlarında melezleri bulunur.
İngiltere'ye av amaçlı 18.yy da sokulmuştur. İngiltere'nin Güney
kısmında dağılım gösterir. |
 |
Alttürleri:
A.r.hispanica -Kuzey ve batı İberya
yarımadası.
A.r.intercedens - Doğu ve güney İspanya |
|
| 2.
Alectoris graeca Kaya kekliği Rock Partridge |
 |
Kınalı kekliğe (Alectoris chukar) çok benzer.Ancak ayırt
edici özellikleri vardır.
Gövdeye kül rengi hakimdir.Alt kısmı kahverengidir. Gagasından
başlayarak göz hizasından geçen ve göğsünde kapanan siyah
halka
vardır.Halka içi beyazdır.Halka bireylere göre değişmekle
birlikte genellikle göğse kadar sarkma yapmaz. Gagasının etrafı
da siyahtır.Kınalı keklikteki gibi göz üstünde sürme
bulunmaz.Yanlarındaki çizgi sayısı 9-13 arası ve düzensizdir.
Ötüşü de Kınalı keklikten farklıdır. 'Tçırık' 'tçırık'
'tçırık' şeklinde daha tiz bir sesi vardır.Uçuşunun da
farklı olduğu söylenmektedir.Büyüklüğü 32-35
cm arasındadır. 1700 - 2500 metre yüksekliklerde yaşar.Yuvada
9-16 yumurta yapar. Kuluçka
süresi 24-26 gündür. Bitki tohumları ve böceklerle beslenir. |

|
|

|
Sicilya
ve Malta adası, Fransa, İtalya, Almanya'dan Avusturya, ya
Bulgaristan ve Yunanistan'a kadar dağılım gösterir. Kırgızistan'da
da avlanan kuşlardır.
Türkiye'de ki dağılımı tartışmalıdır.Tecrübeli avcılar
Ege ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde bulunduğunu söylenmektedir.
Bazı alttürleri şunlardır:
Alectoris graeca whitakeri
Alectoris graeca saxatalis
Alectoris graeca cipriotes
|

|
|
| 3.
Alectoris chukar Kınalı
keklik Chukar Partridge |
|
Adı
türkülerimize konu olmuş olan
Anadolu'da çok bilinen ve sevilen bir kuştur.Gaga ve ayaklarının
renginden
dolayı Kınalı keklik adı verilmiştir. Gövde rengi gri kahve
karışıktır.Göğsü kurşunu gridir. |
Erkeklerinin rengi daha parlak ve belirgindir.Ayrıca
mahmuz
çıkıntıları belirgindir bulunur.Dişilerden biraz daha büyük
olabilir.Büyüklüğü
33-39 cm civarındadır.Ağırlığı 500-600 gr arasındadır.Gövdesi
kanatlarına göre
ağır olduğu için uçarken genellikle bayır aşağı hızla
kanat çırpar ve süzülerek uçar.Konduğunda tekrar yürüyerek tepeye çıkar.
Kaya kekliğine (Alectoris graeca) benzese
de ötüşü en belirgin ayırt edici unsurdur.Kaya kekliğine göre
daha tok bir sesle 'kakaba' 'kakaba' 'kakaba' şeklindedir.
|
Bitki tohumları, ot sürgünleri ve böceklerle beslenir.Kök
yumrularını eşeleyerek çıkarırlar.
|
|
Gaga üstünden başlayarak
göz hizasından geçen ve boyunda biten siyah halka bulunur.Halka
genellikle sarkık olur.Halka içi beyazdır. Göz üstünde beyaz
renk sürme bulunur.
Yanlarında sayısı 9-10 arası belirgin siyah çizgi bulunur.
|
Genellikle 10-15 erli gruplar halinde gezerler. Açıkta veya çalı
diplerinde tünerler.Sürüyü en yaşlı birey yönetir.Kışın
100 ü aşkın sürüler oluşturabilir.
Dişi Mart başlarında yuvaya 9-16 yumurta yapar.Yavrular 21-23 gün
sonra çıkar.Yavruların tüyleri mükemmel kamuflaj renkleri
sahiptir. Herhangi bir tehlike anında sinerek hareketsiz kalırlar.Yaklaşık
iki haftalıkken kısa mesafe uçuşlarına başlarlar.1 yaşında
üreme olgunluğuna ulaşır.
|
Ülkemizde Karadeniz hariç hemen hemen her bölgede bulunur.Dünyadaki
dağılımı ise Yunan adalarından İran, Pakistan, Türkmenistan
ve Orta Asya'ya ve Nepal'e kadar uzanır.
|
| Alttürleri: |
| A.c.chucar |
- Doğu
Afganistandan Nepal'e kadar. |
| A.c.cypriotes |
-
Bulgaristan'dan Suriye'ye kadar. |
| A.c.sinaica |
- Kuzey
Suriye çöllerinden Sina yarımadasına kadar. |
| A.c.werae |
- Doğu
Irak ve güneybatı İran. |
| A.c.koroviakovi |
- Doğu
İran'dan doğu Pakistan'a kadar. |
| A.c.subpallida |
-
Tacikistan |
| A.c.falki |
- Kuzey
Afganistan'dan kuzeyde Kazakistan'a doğuda Çin'e kadar. |
| A.c.dzungarica |
-
Kuzeybatı Moğalistan'dan Rusya'da Altaylara ve doğu Tibet'e
kadar. |
| A.c.pallescens |
-
Kuzeydoğu Afganistan'dan doğuda kuzeybatı Hindistan'a batı
Tibet'e kadar. |
| A.c.pallida |
- Çin'de
batı ve güney Xinjiang eyaleti. |
| A.c.fallax |
- Tien
Şan dağları, Çin'in kuzeybatı Xinjiang eyaleti. |
| A.c.pubescens |
- Çin. |
| A.c.potanini |
- Batı
Moğalistan. |
|
|
|
|
ALECTORİS CİNSİ KEKLİKLER
II
|
4.
Alectoris barbary Berberi kekliği
Barbary Partridge
|
|

|

|
|
Kınalı keklikten biraz küçüktür.Göz ve boyun
kısmı
grimsi beyazdır.Tepesinden ensesine kadar kahverengi bant
vardır. Boynu kahverengi beyaz benekli, göğsü gri, alt kısmı
açık
kahverengidir.Yanlarında 10-12 adet çizgi bulunur.
Ot tohumları ve sürgünlerle beslenir.Malta adasında
Kuzey Afrika'da Fas'tan Mısır'a kadar olan bölgelerde
bulunur.
|
5. Alectoris philbyi
Yemen kekliği
Philby's Rock Partridge
|
|

|

|
Gövdesi gri kahverengidir.Gagadan
Boyuna kadar tepesi siyahtır.Gözünün üstünde beyaz bant
bulunur.Gagasının altında siyah üstüne beyaz leke bulunur.
Yanlarında 8-10 adet düzensiz çizgiler vardır.Kınalı
keklikten daha küçük yapılıdırlar.
Arabistan yarımadasının güneyi ve güney batısında
Yemen 'de bulunur.
|
7. Alectoris manga
Halkalı keklik Rusty Necklaced
Partridge (Przewalski's)
|
|

|
Gövdesinin tamamında pas rengihakimdir.Kaya kekliği
gibi gaga dibinden başlayarak boğazında biten siyah halka
bulunur.Dünyada sadece Çin'in güneyinde Tibet bölgesine bulunur.
Yandaki şekilde yuvada oturan halkalı keklik görülüyor.
|